Ten brak konkretnych przepisów powoduje, że to pracodawca zobowiązany jest uregulować kwestię palenia papierosów w miejscu pracy (tj. palenia wyrobów tytoniowych, papierosów elektronicznych i korzystania z podgrzewaczy tytoniu), z uwzględnieniem praw pracowników i przepisów prawnych.
Przepisy prawne – Kodeks pracy
Zgodnie z Kodeksem pracy pracodawca ponosi odpowiedzialność za stan bezpieczeństwa i higieny pracy w zakładzie pracy oraz jest obowiązany chronić zdrowie i życie pracowników poprzez zapewnienie bezpiecznych i higienicznych warunków pracy przy odpowiednim wykorzystaniu osiągnięć nauki i techniki. W szczególności pracodawca zobowiązany jest do:
- organizowania pracy w sposób zapewniający bezpieczeństwo i higienę pracy,
- zapewniania przestrzegania przepisów oraz zasad bhp,
- reagowania na potrzeby w zakresie bezpieczeństwa pracy i dostosowywania środków ochronnych do zmieniających się warunków.
Niewątpliwie, palenie w miejscu pracy stanowi czynnik mający wpływ na warunki pracy zarówno osób palących, jak i niepalących – stąd obowiązek pracodawcy do uregulowania tej kwestii, np. w regulaminie pracy.
Warto podkreślić, że ogromne znaczenie w profilaktyce palenia papierosów odgrywają również szkolenia z zakresu bhp, na których pracodawcy mają obowiązek zapewnić wiedzę o zagrożeniach zdrowotnych związanych z paleniem, np. uzależnieniem od nikotyny i chorobami układu krążenia.
Regulacje prawne – ustawa z dnia 9 listopada 1995 r. o ochronie zdrowia przed następstwami używania tytoniu i wyrobów tytoniowych
W myśl ustawy, palenie wyrobów tytoniowych, w tym palenie nowatorskich wyrobów tytoniowych, i palenie papierosów elektronicznych zabronione jest na terenie zakładów leczniczych podmiotów leczniczych i w pomieszczeniach innych obiektów, w których są udzielane świadczenia zdrowotne, w pomieszczeniach zakładów pracy oraz w innych pomieszczeniach dostępnych do użytku publicznego. Właściciel lub zarządzający danym obiektem może jednak wyznaczyć palarnię, tj. wyodrębnione konstrukcyjnie od innych pomieszczeń i ciągów komunikacyjnych pomieszczenie, odpowiednio oznaczone, służące wyłącznie do palenia wyrobów tytoniowych, w tym nowatorskich wyrobów tytoniowych, lub papierosów elektronicznych, zaopatrzone w wywiewną wentylację mechaniczną lub system filtracyjny w taki sposób, aby dym tytoniowy, para z papierosów elektronicznych lub substancje uwalniane za pomocą nowatorskiego wyrobu tytoniowego nie przenikały do innych pomieszczeń.
Wyjątek ten nie dotyczy m.in. przedsiębiorstw podmiotów leczniczych, pomieszczeń innych obiektów, w których są udzielane świadczenia zdrowotne, a także jednostek organizacyjnych systemu oświaty - na terenie takich placówek palenie tytoniu jest bezwzględnie zakazane.
Co więcej, właściciel lub zarządzający obiektem, w którym obowiązuje zakaz palenia wyrobów tytoniowych i palenia papierosów elektronicznych, jest obowiązany umieścić w widocznych miejscach odpowiednie oznaczenie słowne i graficzne informujące o zakazie palenia wyrobów tytoniowych i palenia papierosów elektronicznych na terenie obiektu.
Palenie papierosów w zakładzie pracy – zagrożenia
Palenie papierosów wiąże się z użyciem otwartego ognia oraz powstawaniem żaru, co stanowić może zagrożenie pożarowe. Z tego względu zagadnienie to podlega także przepisom z zakresu ochrony przeciwpożarowej.
Zgodnie z rozporządzeniem Ministra Pracy i Polityki Socjalnej z 26 września 1997 r. w sprawie ogólnych przepisów bhp (Dz.U. z 2003 r. Nr 169, poz. 1650, ze zm.), pracodawca powinien realizować obowiązek zapewnienia pracownikom bezpieczeństwa i higieny pracy, w szczególności przez zapobieganie zagrożeniom związanym z wykonywaną pracą, właściwą organizację pracy, stosowanie koniecznych środków profilaktycznych oraz informowanie i szkolenie pracowników.
Z kolei rozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z 7 czerwca 2010 r. w sprawie ochrony przeciwpożarowej budynków, innych obiektów budowlanych i terenów (Dz.U. z 2023 r. Poz. 822, ze zm.) odnosi się m.in. do kwestii używania ognia, składowania materiałów palnych oraz oznakowania miejsc, w których palenie jest dozwolone lub zabronione. Oznacza to, że pracodawca ma obowiązek:
- jednoznacznego oznakowania palarni,
- stosowania niepalnych popielnic,
- wyeliminowania możliwości palenia w pobliżu materiałów łatwopalnych oraz ciągów komunikacyjno-ewakuacyjnych.
Odpowiedzialność pracownika
Naruszenie zasad dotyczących palenia w zakładzie pracy może skutkować nałożeniem na pracownika, zgodnie z Kodeksem pracy, kary upomnienia lub nagany za nieprzestrzeganie przez niego ustalonej organizacji i porządku w procesie pracy, przepisów bhp, przepisów przeciwpożarowych, a także przyjętego sposobu potwierdzania przybycia i obecności w pracy oraz usprawiedliwiania nieobecności w pracy. Co więcej, za nieprzestrzeganie przez pracownika przepisów bhp lub przepisów przeciwpożarowych pracodawca może zastosować karę pieniężną, a nawet, w zależności od wagi wykroczenia i stopnia winy sprawcy, może także rozwiązać z pracownikiem umowę o pracę w trybie dyscyplinarnym.
Ponadto trzeba pamiętać, że palenie w miejscach zabronionych, zgodnie z ustawą o ochronie zdrowia przed następstwami używania tytoniu i wyrobów tytoniowych, stanowi wykroczenie i zagrożone jest karą grzywny do 500 zł.
Nowość w księgarni PCDK: Zatrudnianie cudzoziemców w Polsce. Przewodnik przedsiębiorcy Zapraszamy do zamawiania!



